Wykaz lektur zgodny z podstawą programową kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych
ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI z dnia 11 marca 2026 r. (Dz. U. poz. 378 z późń. zm.)
- Klasy I-III
- Nowa podstawa programowa kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej nie określa listy lektur obowiązkowych dla klas I–III. Wymaga jedynie, aby uczeń przeczytał samodzielnie lub wspólnie z nauczycielem co najmniej cztery książki w całości, odpowiednie do wieku i możliwości percepcyjnych
- Klasy IV - VI
- Uczeń czyta w każdym roku szkolnym niemniej niż 4 dłuższe teksty literackie dla dzieci
i młodzieży:
a) wybrane wspólnie przez nauczyciela i uczniów z listy przykładowych tekstów
do omówienia w klasach IV–VIII lub spoza tej listy,
b) wśród których znajdują się teksty poruszające zagadnienia bliskie
doświadczeniom uczniów, takie jak: dom, rodzina, relacje rówieśnicze, przyjaźń,
emocje, relacje człowieka i natury, różnorodność, wspólnotowość;
5) zapoznaje się z wybranymi fragmentami Biblii, w tym z opisem stworzenia świata
oraz przypowieściami o miłosiernym Samarytaninie i o synu marnotrawnym,
z wybranymi mitami greckimi, w tym o stworzeniu świata, o Syzyfie, o Dedalu
i Ikarze, o Demeter i Korze, z baśniami i legendami ważnymi dla kultury światowej,
europejskiej, narodowej i regionalnej;
Przykładowe teksty do omówienia w klasach IV–VIII
1. Teksty narracyjne i dramatyczne:
1) Adam Bahdaj, Do przerwy 0:1 lub inna powieść;
2) Justyna Bednarek, Dom numer 5;
3) Paweł Beręsewicz, Wszystkie lajki Marczuka, Szeptane lub inna powieść;
4) Miron Białoszewski, Pamiętnik z powstania warszawskiego (fragmenty);
5) Karol Olgierd Borchardt, Znaczy Kapitan;
6) Frances Hodgson Burnett, Tajemniczy ogród lub inna powieść;
7) Lewis Carroll, Alicja w Krainie Czarów;
8) Marine Carteron, wybrana powieść z serii Podpalacze książek;
9) Joanna Chmielewska, Nawiedzony dom, Zwyczajne życie;
10) Agatha Christie, wybrana powieść kryminalna;
11) Carlo Collodi, Pinokio;
12) Sarah Crossan, Kasieńka, My dwie, my trzy, my cztery, Tippi i ja, Kończy się czas;
13) Charles Dickens, Opowieść wigilijna;
14) Lloyd Cassel Douglas, Wielki Rybak;
15) Jacek Dukaj, Wroniec;
16) Aleksander Dumas, Trzej muszkieterowie;
17) Michael Ende, Momo, Niekończąca się historia;
18) John Flanagan, wybrana powieść z cyklu Zwiadowcy;
19) Aleksander Fredro, Zemsta, Śluby panieńskie;
20) Olaf Fritsche, Skarb Troi;
21) Ernest Hemingway, Stary człowiek i morze;
22) Roksana Jędrzejewska-Wróbel, Stan splątania;
23) Grzegorz Kasdepke, wybrana powieść;
24) Jacqueline Kelly, Ewolucja według Calpurnii Tate;
25) Emilia Kiereś, Rzeka;
26) Joseph Rudyard Kipling, Księga dżungli;
27) Nancy H. Kleinbaum, Stowarzyszenie umarłych poetów;
28) Janusz Korczak, Król Maciuś Pierwszy, Bankructwo małego Dżeka;
29) Rafał Kosik, Felix, Net i Nika oraz Gang Niewidzialnych Ludzi;
30) Barbara Kosmowska, Pozłacana rybka;
31) Zofia Kossak-Szczucka, Topsy i Lupus, wybrane opowiadanie z tomu Bursztyny;
32) Marcin Kozioł, Skrzynia Władcy Piorunów;
Dziennik Ustaw –– 92 – 90 – Poz. 378
33) Alice Kuipers, Najgorsza rzecz, jaką zrobiła, Życie na drzwiach lodówki: powieść
w notatkach;
34) Selma Lagerlöf, Cudowna podróż;
35) Ursula K. Le Guin, Czarnoksiężnik z Archipelagu;
36) Stanisław Lem, Cyberiada, Bajki robotów;
37) Bolesław Leśmian, Klechdy sezamowe;
38) Clive Staples Lewis, wybrana powieść z cyklu Opowieści z Narnii;
39) Astrid Lindgren, Bracia Lwie Serce, Ronja, córka zbójnika;
40) Kornel Makuszyński, wybrana powieść;
41) Andrzej Maleszka, wybrana powieść z cyklu Magiczne drzewo;
42) Alan Aleksander Milne, Kubuś Puchatek;
43) Ferenc Molnár, Chłopcy z Placu Broni (Chłopcy z ulicy Pawła);
44) Lucy Maud Montgomery, Ania z Zielonego Wzgórza (Anne z Zielonych Szczytów);
45) Brandon Mull, Wojna cukierkowa, Baśniobór;
46) Małgorzata Musierowicz, wybrana powieść z cyklu Jeżycjada;
47) Edmund Niziurski, Sposób na Alcybiadesa;
48) Ewa Nowak, Pajączek na rowerze;
49) Longin Jan Okoń, Tecumseh;
50) George Orwell, Folwark zwierzęcy;
51) Ferdynand Antoni Ossendowski, Słoń Birara;
52) Raquel Jaramillo Palacio, Cudowny chłopak;
53) Katherine Paterson, Most do Terabithii;
54) Sara Pennypacker, Pax;
55) Jacek Podsiadło, Czerwona kartka dla Sprężyny;
56) Rick Riordan, wybrana powieść z cyklu Percy Jackson i bogowie olimpijscy;
57) J.K. Rowling, wybrana powieść o Harrym Potterze;
58) Katarzyna Ryrych, Król, Wyspa mojej siostry, Lato na Rodos;
59) Antoine de Saint-Exupéry, Mały Książę;
60) Éric-Emmanuel Schmitt, Oskar i pani Róża;
61) William Shakespeare, Romeo i Julia, Sen nocy letniej;
62) Henryk Sienkiewicz, Krzyżacy, W pustyni i w puszczy, Quo vadis;
63) Linn Skåber, Młodość. Wyznania nastolatków;
64) Nancy Springer, wybrana powieść z cyklu Enola Holmes;
65) Erin Stewart, Blizny jak skrzydła;
Dziennik Ustaw – 93 – Poz. 378 – 91 –
66) Marcin Szczygielski, Teatr Niewidzialnych Dzieci, Arka Czasu, czyli wielka ucieczka
Rafała od kiedyś przez wtedy do teraz i wstecz;
67) Alfred Szklarski, wybrana powieść o Tomku Wilmowskim;
68) Dorota Terakowska, Tam, gdzie spadają anioły, Córka czarownic;
69) John Ronald Reuel Tolkien, Hobbit, czyli tam i z powrotem;
70) Mark Twain, Przygody Tomka Sawyera;
71) Katarzyna Wasilkowska, Już, już!;
72) Danuta Wawiłow, Natalia Usenko, Wierzbowa 13. Opowieści z Wierzbowej 13;
73) Louis de Wohl, Posłaniec króla;
74) Karol Wojtyła, wybrany utwór;
75) Markus Zusak, Złodziejka książek;
76) Stefan Żeromski, Syzyfowe prace, Siłaczka.
- Klasy VII - VIII
- Uczeń czyta następujące teksty z klasyki literatury polskiej:
a) Jan Kochanowski, Tren VII i Tren VIII, wybrane fraszki,
b) Ignacy Krasicki, wybrane bajki,
c) Adam Mickiewicz, Dziady część II, Reduta Ordona, Śmierć pułkownika,
Pan Tadeusz – Inwokacja, wybrana ballada,
d) Juliusz Słowacki, Balladyna,
e) wybrana nowela Bolesława Prusa lub Henryka Sienkiewicza,
f) Aleksander Kamiński, Kamienie na szaniec,
g) wybrane opowiadanie lub jednoaktówka Sławomira Mrożka,
h) wybrane opowiadanie Idy Fink
Uczeń zapoznaje się z wybranymi utworami poetyckimi Krzysztofa Kamila Baczyńskiego,
Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego, Julii Hartwig, Zbigniewa Herberta, Marii
Konopnickiej, Urszuli Kozioł, Bolesława Leśmiana, Czesława Miłosza, Marii
Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej, Agnieszki Osieckiej, Haliny Poświatowskiej,
Tadeusza Różewicza, Juliusza Słowackiego, Wisławy Szymborskiej, Juliana
Tuwima, Jana Twardowskiego
Przykładowe teksty do omówienia w klasach IV–VIII
1. Teksty narracyjne i dramatyczne:
1) Adam Bahdaj, Do przerwy 0:1 lub inna powieść;
2) Justyna Bednarek, Dom numer 5;
3) Paweł Beręsewicz, Wszystkie lajki Marczuka, Szeptane lub inna powieść;
4) Miron Białoszewski, Pamiętnik z powstania warszawskiego (fragmenty);
5) Karol Olgierd Borchardt, Znaczy Kapitan;
6) Frances Hodgson Burnett, Tajemniczy ogród lub inna powieść;
7) Lewis Carroll, Alicja w Krainie Czarów;
8) Marine Carteron, wybrana powieść z serii Podpalacze książek;
9) Joanna Chmielewska, Nawiedzony dom, Zwyczajne życie;
10) Agatha Christie, wybrana powieść kryminalna;
11) Carlo Collodi, Pinokio;
12) Sarah Crossan, Kasieńka, My dwie, my trzy, my cztery, Tippi i ja, Kończy się czas;
13) Charles Dickens, Opowieść wigilijna;
14) Lloyd Cassel Douglas, Wielki Rybak;
15) Jacek Dukaj, Wroniec;
16) Aleksander Dumas, Trzej muszkieterowie;
17) Michael Ende, Momo, Niekończąca się historia;
18) John Flanagan, wybrana powieść z cyklu Zwiadowcy;
19) Aleksander Fredro, Zemsta, Śluby panieńskie;
20) Olaf Fritsche, Skarb Troi;
21) Ernest Hemingway, Stary człowiek i morze;
22) Roksana Jędrzejewska-Wróbel, Stan splątania;
23) Grzegorz Kasdepke, wybrana powieść;
24) Jacqueline Kelly, Ewolucja według Calpurnii Tate;
25) Emilia Kiereś, Rzeka;
26) Joseph Rudyard Kipling, Księga dżungli;
27) Nancy H. Kleinbaum, Stowarzyszenie umarłych poetów;
28) Janusz Korczak, Król Maciuś Pierwszy, Bankructwo małego Dżeka;
29) Rafał Kosik, Felix, Net i Nika oraz Gang Niewidzialnych Ludzi;
30) Barbara Kosmowska, Pozłacana rybka;
31) Zofia Kossak-Szczucka, Topsy i Lupus, wybrane opowiadanie z tomu Bursztyny;
32) Marcin Kozioł, Skrzynia Władcy Piorunów;
Dziennik Ustaw –– 92 – 90 – Poz. 378
33) Alice Kuipers, Najgorsza rzecz, jaką zrobiła, Życie na drzwiach lodówki: powieść
w notatkach;
34) Selma Lagerlöf, Cudowna podróż;
35) Ursula K. Le Guin, Czarnoksiężnik z Archipelagu;
36) Stanisław Lem, Cyberiada, Bajki robotów;
37) Bolesław Leśmian, Klechdy sezamowe;
38) Clive Staples Lewis, wybrana powieść z cyklu Opowieści z Narnii;
39) Astrid Lindgren, Bracia Lwie Serce, Ronja, córka zbójnika;
40) Kornel Makuszyński, wybrana powieść;
41) Andrzej Maleszka, wybrana powieść z cyklu Magiczne drzewo;
42) Alan Aleksander Milne, Kubuś Puchatek;
43) Ferenc Molnár, Chłopcy z Placu Broni (Chłopcy z ulicy Pawła);
44) Lucy Maud Montgomery, Ania z Zielonego Wzgórza (Anne z Zielonych Szczytów);
45) Brandon Mull, Wojna cukierkowa, Baśniobór;
46) Małgorzata Musierowicz, wybrana powieść z cyklu Jeżycjada;
47) Edmund Niziurski, Sposób na Alcybiadesa;
48) Ewa Nowak, Pajączek na rowerze;
49) Longin Jan Okoń, Tecumseh;
50) George Orwell, Folwark zwierzęcy;
51) Ferdynand Antoni Ossendowski, Słoń Birara;
52) Raquel Jaramillo Palacio, Cudowny chłopak;
53) Katherine Paterson, Most do Terabithii;
54) Sara Pennypacker, Pax;
55) Jacek Podsiadło, Czerwona kartka dla Sprężyny;
56) Rick Riordan, wybrana powieść z cyklu Percy Jackson i bogowie olimpijscy;
57) J.K. Rowling, wybrana powieść o Harrym Potterze;
58) Katarzyna Ryrych, Król, Wyspa mojej siostry, Lato na Rodos;
59) Antoine de Saint-Exupéry, Mały Książę;
60) Éric-Emmanuel Schmitt, Oskar i pani Róża;
61) William Shakespeare, Romeo i Julia, Sen nocy letniej;
62) Henryk Sienkiewicz, Krzyżacy, W pustyni i w puszczy, Quo vadis;
63) Linn Skåber, Młodość. Wyznania nastolatków;
64) Nancy Springer, wybrana powieść z cyklu Enola Holmes;
65) Erin Stewart, Blizny jak skrzydła;
Dziennik Ustaw – 93 – Poz. 378 – 91 –
66) Marcin Szczygielski, Teatr Niewidzialnych Dzieci, Arka Czasu, czyli wielka ucieczka
Rafała od kiedyś przez wtedy do teraz i wstecz;
67) Alfred Szklarski, wybrana powieść o Tomku Wilmowskim;
68) Dorota Terakowska, Tam, gdzie spadają anioły, Córka czarownic;
69) John Ronald Reuel Tolkien, Hobbit, czyli tam i z powrotem;
70) Mark Twain, Przygody Tomka Sawyera;
71) Katarzyna Wasilkowska, Już, już!;
72) Danuta Wawiłow, Natalia Usenko, Wierzbowa 13. Opowieści z Wierzbowej 13;
73) Louis de Wohl, Posłaniec króla;
74) Karol Wojtyła, wybrany utwór;
75) Markus Zusak, Złodziejka książek;
76) Stefan Żeromski, Syzyfowe prace, Siłaczka.
Antologie i wybory tekstów:
1) Gorzka czekolada i inne opowiadania o ważnych sprawach, autorzy: Paweł
Beręsewicz, Wojciech Cesarz, Barbara Kosmowska, Andrzej Maleszka, Katarzyna
Ryrych, Katarzyna Terechowicz;
2) Nazywam się… (np. Mikołaj Kopernik, Fryderyk Chopin, Maria Skłodowska-Curie,
Jan Paweł II i inni);
3) Wszystkie kolory świata, autorzy zebrani (Michał Rusinek i inni);
4) wiersze poetów dawnych i współczesnych niewymienionych w podstawie
programowej;
5) zbiory mitologii światowej (np. słowiańskiej, skandynawskiej, staroegipskiej).
3. Teksty publicystyczne, popularnonaukowe, filozoficzne, biograficzne, literatura faktu:
1) Francesco D’Adamo, Iqbal;
2) Jacek Dąbała, wybrany tekst ze zbioru Media ćwiczą rozum. Vademecum rozsądku
dla obywateli, polityków i dziennikarzy;
3) Anna Dziewit-Meller, Damy, dziewuchy, dziewczyny. Historia w spódnicy;
4) Umberto Eco, wybrany felieton ze zbiorów Zapiski na pudełku od zapałek;
5) Arkady Fiedler, Dywizjon 303;
6) Rachel Firth, Minna Lacey, Jordan Akpojaro, Filozofia dla początkujących;
7) André Frossard, Nie lękajcie się! Rozmowy z Janem Pawłem II;
8) Natalia Gancarz, Mietek na wojnie;
Dziennik Ustaw –– 94 – 92 – Poz. 378
9) Magdalena Grzebałkowska, Wojenka. O dzieciach, które dorosły bez ostrzeżenia
(wybrany reportaż);
10) Boguś Janiszewski, wybrana pozycja z serii To, o czym dorośli ci nie mówią lub
Wyzwania;
11) Leszek Kołakowski, Mini-wykłady o maxi-sprawach, 13 bajek z królestwa Lailonii
dla dużych i małych (wybrany fragment);
12) Simona Kossak, Serce i pazur. Opowieści o uczuciach zwierząt;
13) Anna Kowalczyk, Brakująca połowa dziejów. Krótka historia kobiet na ziemiach
polskich;
14) Karolina Lanckorońska, Wspomnienia wojenne 22 IX 1939–5 IV 1945 (fragmenty);
15) Anna Mieszkowska, Dzieci Ireny Sendlerowej;
16) Nela Mała Reporterka, wybrany utwór;
17) Lidia Ostałowska, Bezprizorni;
18) Marie Pavlenko, A kiedy zniknie pustynia;
19) Łukasz Pilip, Podwórko bez trzepaka. Reportaże z dzieciństwa (wybrany reportaż);
20) Michel Piquemal, Bajki filozoficzne;
21) Magdalena Rigamonti, Niewygodni. Mówią prawdę o wojnie (wywiad z Adą
Willenberg lub inny);
22) Michał Rusinek, Szalik. O Wisławie Szymborskiej dla dzieci;
23) Maria Strzelecka, Simona;
24) Justyna Suchecka, Young power. 30 historii o tym, jak młodzi zmieniają świat;
25) Zbigniew Urbanyi, Na szlaku kliprów i windjammerów (fragmenty);
26) Melchior Wańkowicz, Bitwa o Monte Cassino, Ziele na kraterze;
27) Urszula Zajączkowska, Patyki, badyle.